Które miasto przed wojną należało do Polski? - nakładka współczesnej mapy Polski z mapą II RP

Ostatnio przy okazji rodzinnych rozmów, spieraliśmy się co do przedwojennej przynależności państwowej małego miasteczka. Jak się okazało odpowiedź na te pytanie nie była taka prosta. No bo z jednej strony mamy niemieckie napisy na murach, a z drugiej pomniki powstańców. Nie pomógł internet i wikipedia, który nic nie pisał o odzyskaniu niepodległości. Mapa w tradycyjnej encyklopedii PWN była również, za mało dokładna. W końcu się udało, ale pomogła przede wszystkim wiedza ogólna. Dlatego ten wpis poświęcam właśnie temu problemowi.

Jeśli umiesz posługiwać się mapą to za pomocą poniższej nakładki, szybko znajdziesz odpowiedź na powyższe pytanie. Operując odpowiednio przyciskami na mapie oraz rolką myszki (zbliżanie +, oddalanie -, suwak przeźroczystości) możemy w jednej chwili przenieść się z II RP w 2015 rok. Dla wyjaśnienia dodam, że mapa w tle to "Mapa Kościoła rzymsko-katolickiego w Polsce z 1927 roku". Wybrałem ją z racji na wyraźne kolory.

I tak dzięki tej mapie można się dowiedzieć, że przed 1939 rokiem:

- Karwia należała do Polski,
- Lębork do Niemiec,
- Mirachowo do Polski,
- Bytów (na mapie Bytowo) do Niemiec,
- Chojnice do Polski,
- Człuchów do Niemiec,
- Piła do Niemiec,
- Chodzież do Polski,
- Drezdenko do Niemiec,
- Międzychód do Polski,
- Wolsztyn do Polski,
- Leszno do Polski,
- Rawicz do Polski,
- Milicz do Niemiec,
- Oleśnica do Niemiec,
- Kępno do Polski,
- Kluczbork do Niemiec,
- Tarnowskie Góry do Polski,
- Bytom do Niemiec,
- Gliwice do Niemiec,
- Rybnik do Polski,
- Racibórz do Niemiec,
(...)

Tam gdzie kończy się świat - granica UE z Rosją w Piaskach

     Trójmiasto jest geograficznie bliskie Rosji! Z Gdańska do Rosji jest tylko 47 kilometrów w linii prostej. Województwo Pomorskie graniczy z Federacją Rosyjską na krótkim kilometrowym odcinku biegnącym przez Mierzeję Wiślaną. Przebieg granicy państwowej to zasługa Stalina, który stosował zasadę "dziel i rządź". W ten sposób powstała eksklawa Rosji między Litewską SRR a PRL (dzisiaj Litwą a Polską). Proszę zwrócić uwagę na to, że z obecnych granic Polski ta wspomniana jest najprostszą, wyznaczoną kreską na mapie rysowaną za pomocą linijki. To rzecz rzadko spotykana w Europie. Takie granice stosowali kolonizatorzy w Afryce. 

    Dzięki przebiegłości Stalina mamy dzisiaj podzieloną Mierzeję Wiślaną. Po polskiej stronie mamy turystyczne letniska (Mikoszewo, Jantar, Stegna, Sztutowo, Kąty Rybackie, Skowronki, Przebrno, Krynica Morska, Piaski) tętniące życiem, a po rosyjskiej zmilitaryzowany, lesisty pas lądu. Rosja uzyskała również najbardziej na zachód wysunięty kawałek lądu z niezamarzającym portem na Bałtyku. Granica uniemożliwiła również swobodne poruszanie się jednostek morskich po Zalewie Wiślanym, gdyż jedyna swobodna droga do niego prowadzi przez rosyjską Cieśninę Pilawską.

Granica Polski z Rosją liczy 232 kilometrów, w tym granica morska na zalewie to około 10,1 km. Przez wąski pas Mierzei Wiślanej przebiega zaledwie 915 metrów granicy. I ten odcinek pasa przygranicznego mam sfotografowany:

Ogrodzenie zabraniające wejścia na teren pasa granicznego

Stereotypowy podział Trójmiasta

Trójmiasto jest pełne stereotypów i podziałów. Ostatnio mam dużo okazji do spacerowania po Trójmieście. Gdzie ostatnio byłem można zobaczyć na zdjęciach w serwisie panoramio. Niestety nie sposób znaleźć czas, aby opisać te wszystkie wycieczki i krótkie spacery. Materiału jest bardzo dużo, czasu (w sezonie) bardzo mało. Dlatego na tapetę biorę luźny temat granic dzielących Trójmiasto. 

Wszystko to przez to, że lubię mapy, a na mapach lubię granice. Granice fascynują. Przez nie stworzono podziały. Ludzie po różnych stronach granicy zachowują się inaczej. Mają też wymiar praktyczny. Poprzez strefy czasowe wyznaczają pozycję wskazówek zegara. Lokalni politycy mogą poprzez granice okręgów wyborczych tworzyć nową rzeczywistość (patrz budżet obywatelski w Gdańsku).  Granice stref płatnego parkowania wyznaczają miejsce, które musimy omijać chcąc zaparkować samochód.

Proponuję szkic podziału Trójmiasta według stereotypów. Zainspirowała mnie wesoła mapka z "internetu":

Pretensje graniczne dzielnic w Gdańsku

Trójmiasto jest pełne granic. A granice wyzwalają niesamowite emocje! 

Przy okazji działania rad dzielnic, można było ostatnio przeczytać o wzajemnych pretensjach granicznych między nimi  (słownictwo wojenne niezamierzone - niech żyje pokój!). 

 Z dokumentu wybrałem jedynie pretensje graniczne poszczególnych dzielnic. I tak:

- Brętowo chcę anektować tzw. kościół w Brętowie (zabór górno-wrzeszczański) i przyszły przystanek PKM-Brętowo obecnie znajdujący się w Górnym Wrzeszczu,

- Oliwa chce przejąć Przymorze Małe (całkowita aneksja, tudzież wspaniałomyślne zjednoczenie),

- Strzyża chce zająć Garnizon zajmowany przez górno-wrzeszczan,

- Strzyża chce przejąć od Górnego Wrzeszcza ulicę 3 bloki na ul. Makuszyńskiego 1,3,5,

- niektóre jednostki z Górnego Wrzeszcza oraz Siedlec, chciałyby rozbioru i podziału dzielnicy Aniołki,

Całość niech wyrazi ta mapa rozbiorowa:

Pretensje graniczne dzielnic (I 2014)