Mapa Polskiego Wybrzeża z ok. 1925 roku nałożona na dzisiejszą mapę - analiza

Dzisiejsze wybrzeże sięga od Świnoujścia do Piasków. Przed wojną sięgało jedynie odcinka od Piaśnicy do Orłowa. Większość tego obszaru pokazuje poniższa mapa. Dla porównania ze stanem dzisiejszym polecam używać suwaczka w prawym górnym brzegu mapy.

Z obu nałożonych na siebie map możemy odczytać m.in. że:

Które miasto przed wojną należało do Polski? - nakładka współczesnej mapy Polski z mapą II RP

Ostatnio przy okazji rodzinnych rozmów, spieraliśmy się co do przedwojennej przynależności państwowej małego miasteczka. Jak się okazało odpowiedź na te pytanie nie była taka prosta. No bo z jednej strony mamy niemieckie napisy na murach, a z drugiej pomniki powstańców. Nie pomógł internet i wikipedia, który nic nie pisał o odzyskaniu niepodległości. Mapa w tradycyjnej encyklopedii PWN była również, za mało dokładna. W końcu się udało, ale pomogła przede wszystkim wiedza ogólna. Dlatego ten wpis poświęcam właśnie temu problemowi.

Jeśli umiesz posługiwać się mapą to za pomocą poniższej nakładki, szybko znajdziesz odpowiedź na powyższe pytanie. Operując odpowiednio przyciskami na mapie oraz rolką myszki (zbliżanie +, oddalanie -, suwak przeźroczystości) możemy w jednej chwili przenieść się z II RP w 2015 rok. Dla wyjaśnienia dodam, że mapa w tle to "Mapa Kościoła rzymsko-katolickiego w Polsce z 1927 roku". Wybrałem ją z racji na wyraźne kolory.

I tak dzięki tej mapie można się dowiedzieć, że przed 1939 rokiem:

- Karwia należała do Polski,
- Lębork do Niemiec,
- Mirachowo do Polski,
- Bytów (na mapie Bytowo) do Niemiec,
- Chojnice do Polski,
- Człuchów do Niemiec,
- Piła do Niemiec,
- Chodzież do Polski,
- Drezdenko do Niemiec,
- Międzychód do Polski,
- Wolsztyn do Polski,
- Leszno do Polski,
- Rawicz do Polski,
- Milicz do Niemiec,
- Oleśnica do Niemiec,
- Kępno do Polski,
- Kluczbork do Niemiec,
- Tarnowskie Góry do Polski,
- Bytom do Niemiec,
- Gliwice do Niemiec,
- Rybnik do Polski,
- Racibórz do Niemiec,
(...)

Spis niemieckich i polskich nazw z lasów Oliwy

Na początek zagadka. Jaki jest związek tramwaju z tytułem tego wpisu?

Otóż, otóż... Tramwaj ten nosi imię najwybitniejszego burmistrza Gdańska (Leopolda von Wintera) i stoi w takim miejscu, że nad nim po lewej widać wzniesienie jemu poświęcone. Niestety tłumacze powojenni musieli takie nazwy zacierać związku z czym na dzisiejszych mapach wzniesienie to nazywa się Górą Dantyszka. Ale ślad po burmistrzu znajdziemy w błędnej nazwie Zimnica, która to jest zaznaczana na co poniektórych mapach.

 

Regionalizacja Kondrackiego na współczesnej mapie Polski

Trójmiasto jest tak różnorodne między innymi dzięki położeniu geograficznemu. Opisywałem to już kilka razy. Mamy u nas Pojezierze Kaszubskie, Pobrzeże Kaszubskie, Mierzeję Wiślaną i Żuławy Wiślane.

Tym razem prezentuję Wam mapę podziału fizycznogeograficznego wg Kondrackiego (dostępna m.in. tu) nałożoną na mapę google maps. Aby dowiedzieć się więcej należy używać suwaczka.

Na marginesie Harpagana w Bożympolu Wielkim

To będzie wpis z cyklu "na marginesie", który bezpośrednio nie tyczy Trójmiasta. Po lekturze okazało się, że pewne związki da się znaleźć. Wszystko zaczęło się od tego, że przez najbliższe 3 dni będę we wsi Bożepole Wielkie. Trzy dni to dużo czasu, także szukam ciekawostek o tym miejscu i ta poniższa notka oraz mapa mają mi to ułatwić. Z tej racji relacja fotograficzna Anno Domini 2014 z terenu będzie później.

Mi Bożepole kojarzy się z "fajnym skrzyżowaniem". Zdjęcia dołączę, ale chodzi o to, że skrzyżowanie dróg ukośnie przecinają tory kolejowe z zaporami. To, że istnieje tam skrzyżowanie to jednak marny powód, by przez 3 dni przyglądać się miejscowości.

Historia Trójmiasta na podstawie map od X do XV wieku

Trójmiasto jest niesamowitym przykładem płynności dziejów.

Trudno jest opisać, choćby w skrócie, historię Trójmiasta, bo trójmiasto jako trzy połączone miasta istnieje dopiero od kilkudziesięciu lat. Przez lata tereny te podzielone były granicami. Różne też było tempo rozwoju tych miast.

Forma w jakiej chcę przedstawić historię tego terenu to coś o czym marzyłem od lat, czyli nałożenie map historycznych na dzisiejszą, popularną mapę internetową. Całość dzięki programowi Map Tiler, mapom gromadzonym na dysku oraz zamieszczanym na różnych stronach, przede wszystkim na mapy.eksploracja.pl.  Nałożone mapy, dzięki suwakowi umieszczonemu w prawym górnym rogu, mają różny stopień przeźroczystości, dzięki czemu możemy zobaczyć co w danym miejscu znajdowało się 100, 200, 300 itd lat temu. Nakładki te nie zawsze są w 100% dokładne, nieraz widać pewne przekrzywienia. Proszę mi to wybaczyć, ciężko starą, niedokładnie odwzorowaną mapkę, rozciągać na dokładne zdjęcia satelitarne z XXI wieku.

Także spójrzmy na historię tego jak na mapach przedstawiano historię terenów na których dzisiaj znajdują się miasta Gdańsk, Sopot i Gdynia. Przypominam jeszcze raz o suwaku przeźroczystości mapy w prawym górnym rogu mapy.

1. Popatrzmy wpierw na wczesnośredniowieczny Gdańsk (IX wiek). Geografia regionu była zupełnie inna. Gdańsk był grodem położonym u ujścia Wisły do Gdańska, przy czym te ujście rozlewało się i zmieniało wielokrotnie. Największym ośrodkiem handlu nie był jednak Gdańsk a Truso (okolice dzisiejszego Elbląga). Stąd prowadziły szlaki morskie do Birki (okolice Stockholmu) i Visby na Gotlandii. Widzimy, że wielki Zalew Wiślany pokrywał wodą znaczną część dzisiejszych Żuław.

                                                                                            suwak przeźroczystości
                                                                                                            ↓ 

Jaka to dzielnica? Gdańsk, Gdynia

Orientacja w nazwach dzielnic niewątpliwie się przydaje. Nie raz się już tym zajmowałem. Najnowszy wpis można znaleźć pod tym adresem: [link]. Nie wgłębiając się w powszechne błędy języka potocznego zamieszczam dwa narzędzia, które pomogą w rozpracowaniu administracyjnym Gdańska i Gdyni.

Po pierwsze mapy.

Podział administracyjny Gdańska na dzielnice jest dostępny w sieci w formacie pdf. Zachęcam do odwiedzenia, powiększenia i przeanalizowania. Dla Gdynian przygotowałem mapkę z informacjami: